Haberler

Türkiye Toplum Tercümanlığı


Türkiye Toplum Tercümanlığı

Toplum Çevirmenliği Nedir?

Toplum çevirmenliği bir toplum içinde konuştukları dil sebebiyle sosyal hizmetlere ulaşmakta zorluk çeken insanlara sunulan çeviri desteğidir. Bu genelde ardıl çeviri şeklinde verilen bir hizmet olup, teknolojinin gelişmesiyle birlikte gerek olay yerinden gerekse telekonferans ya da telefon sistemleri üzerinden sağlanmaktadır. Toplum çevirmenliği özellikle Avustralya, Kanada, İngiltere ve İskandinav ülkelerinde yaygın şekilde ve kurumsallaşmış olarak uygulanmaktadır. Özellikle Avustralya bu bağlamda öncü ol oynamıştır. Genelde bir göçmenler ülkesi olması dolayısıyla içinde bulundurduğu pek çok etnik ve kültürel grubun devlet hizmetlerine erişiminde eşitlik sağlayabilmek için toplum çevirmenliği hizmetleri, akreditasyon sınavları ve eğitim programları başlatmıştır.Bu bağlamda diğer bir önemli örnek de Kanada’dır. Kanada iki resmi dile sahiptir: İngilizce ve Fransızca. Kanada hükümeti yurttaşlarına bu iki dilde de hizmet sağlamaktadır. Toplum çevirmenliği konusunda diğer bir önemli nokta da İskandinav ülkeleridir. Finlandiya, Danimarka gibi ülkelerde hem özürlü hakları hem de işçi ya da mülteci olarak ülkeye gelen insanların sosyal hizmetlere erişimi için toplum çevirmenliği hizmetleri sağlanmakta ve bu hizmetlerin ücretleri devlet tarafından karşılanmaktadır.Eskiden daha çok etnik topluluk temelli olarak sunulan toplum çevirmenliği hizmetleri, küreselleşen dünya düzeni dolayısıyla farklı bir şekil almaya başladı. Küresel ticaret, ülkeler arası vize politikalarının yumuşatılması, farklı ülkelerde ikamet eden kişi sayısının artması gibi sebeplerden dolayı toplum çevirmenliği pek çok ülke için bir zorunluluk haline gelmiştir. Özellikle sağlık, hukuk, emniyet ve eğitim alanlarında toplum çevirmenliğine ve toplum çevirmenliği ile ilgili düzenlemelerin varlığına olan ihtiyaç artmıştır. İngiltere de dâhil olmak üzere çeşitli Avrupa ülkeleri belirtilen alanlarda kaliteli çeviri hizmetinin verilebilmesi ve sosyal düzenin sağlıklı işleyişi için toplum çevirmenliği ile ilgili eğitim programları açmış, çeşitli yasal düzenlemelere gitmiştir.

Neden Toplum Çevirmenliği

Her geçen gün küreselleşen dünyada artan ticaret ve iletişimle birlikte insanların farklı ülkelere hareketleri de yoğunluk kazandı. Bu hareket bir öğrenci, çalışan, emekli veya turist şeklinde gerçekleşebilir. Artan bu insan hareketliliği devletlerin sosyal hizmet yapılarını farklı dil konuşan insanların ihtiyaçlarını karşılayacak şekilde yapılandırmasına sebep oldu. Son yıllarda hem turizm, hem eğitim hem de ticaret alanlarında pek çok insanı konumu dolayısıyla çeken bir ülke haline gelen Türkiye’de de yabancıların sosyal sistemle bütünleşmesi ve resmi işlemlerini yerine getirebilmesi için toplum çevirmenliğinin önemi kat kat artmıştır. Hukuk, sağlık, eğitim gibi pek çok önemli konuyu kapsayan toplum çevirmenliğinin profesyonel şekilde yapılması ve standartların yüksek tutulması gerekmektedir. Bu bağlamda Türkiye’de toplum çevirmenliğinin eksiklerini yabancılarla ve görevlilerle birinci elden iletişime geçerek ortaya çıkarıp çözüm yolları sunacak böyle bir çalışma, hem Türkiye'nin sosyal hizmet yapısı ve yabancılar adına faydalı olacak hem de Türkiye'nin insan haklarına değer veren, gelişmiş bir devlet olma hedefine katkı sağlayacaktır.

Toplum Çevirmenliği ve Türkiye

Türkiye hem coğrafi konumu hem turizm ve ticaret açından sunduğu imkanlar dolayısıyla hem doğudan hem de batıdan pek çok insan tarafından tercih edilen bir ülke haline gelmeye başlamıştır. Bunun bir sonucu olarak ülkemize gelen turist sayısı artmakta, ülkemize yerleşen, mal mülk alan, ticari işlem yapan ya da iş kuran yabancı sayısı artmaktadır. Bu artış devlet dairelerinde, sağlık ve hukuk hizmetlerinde çeviriye olan ihtiyacı önemli ölçüde artırmıştır. Ancak Türkiye’de çeşitli yasalarda devlet hizmetlerinde çeviri kullanımıyla ilgili çeşitli yasalar olmasına rağmen, bu çeviri hizmetinin kim tarafından, ne şartlar altında sağlanacağı ya da bu hizmeti sağlayacak kişinin hangi eğitim ve yeterliliklere sahip olması gerektiğiyle ilgili yeterli derecede açıklama bulunmamaktadır. Bu da yabancılarla ilgili işlemlerde sürecin yavaşlamasına, sağlıksız yürümesine hatta hatalı işlemesine sebep olabilmektedir. Söz gelimi yeterli eğitimi almamış ve her dil bilenin çeviri yapabileceğini düşünen kişilerce yapılan çeviriler büyük özellikle hukuk ve sağlık gibi alanlarda büyük sorunlara yol açabilmektedir. Bu bağlamda Türkiye’de diğer gelişmiş ülkeler örnek alınarak toplum çevirmenliği ile ilgili eğitim ve akreditasyon standartlarının konulması ve farklı dil gruplarının devlet hizmetlerine erişimi ve sosyal sistemin işleyişi düzenlenmelidir.

Toplum Çevirmenliği ve Mültecilik

Toplum çevirmenliği ve mültecilik arasında derin bir ilişki bulunuyor. Toplum çevirmenliğine ihtiyaç duyan insanlar bir ülkeye göç etmiş dil sorunu çeken kişiler olabildiği gibi, büyük oranda bir ülkeye mülteci olarak yerlemiş kişiler de olabiliyor. Hatta bu bağlamda 20. ve 21.  yüzyıllardaki yoğun göç dalgalarının toplum çevirmenliği ihtiyacını önemli ölçüde artırdığı söylenebilir. Toplum çevirmenliğinden bahsederken bu ilişikiyi de göz önünde tutmak önem arz ediyor. Öte yandan bu ilişkiyi sosyal ve politik anlamda düşününce toplum çevirmenliğinin tam bir sosyal destek kazanamayışını da bir bakıma anlayabiliriz. Mültecilik her ne kadar uluslararası bir hak olarak görülse de, devletlerin mülteci kabulünde pek de istekli olduğunu söylemek mümkün değil. Bu açıdan düşünüldüğünde mülteci alımına çekinceyle yaklaşan yönetimlerin, toplum çevirmenliği noktasında çok da hevesli olmayacakları söylenebilir.

Bu sayfayı paylaş